Loa Phường Blog

6 lỗi ngụy biện trong bài viết của Phạm Thị Hoài


Loa Phường
Hôm 26 tháng 9 vừa qua, trên trang blog Procontra, nhà văn Phạm Thị Hoài có đăng tải một bài viết có tên “Cô ấy làm thơ”, bày tỏ những suy nghĩ, quan điểm của bản thân về nhà báo Phạm Đoan Trang, đồng thời gửi gắm những suy tư về cộng đồng người Việt ở Đức, những đổi thay trong quá trình đấu tranh vì dân chủ, tự do, nhân quyền. Bài viết nhận được sự hưởng ứng của giới zân chủ, cờ vàng cả trong và ngoài nước.
Kết quả hình ảnh cho Phạm Thị Hoài
Tuy nhiên, đây lại là một bài viết chứa nhiều lỗi ngụy biện của Phạm Thị Hoài.
Lỗi ngụy biện 1: Lấy trường hợp cá biệt để đại diện cho toàn thể
Toàn bộ bài viết là lời khen đầy công khai mà Phạm Thị Hoài dành cho Phạm Đoan Trang, từ tiêu đề “Cô ấy làm thơ”, cho đến ý muốn tổ chức một buổi giới thiệu sách của Đoan Trang ở Đức. Phạm Thị Hoài muốn tổ chức một buổi giới thiệu sách của Đoan Trang vì cô coi Đoan Trang là đại diện xứng đáng cho phong trào đấu tranh dân chủ ở Việt Nam. Đối với cô, Trang là “một may mắn hiếm có của phong trào dân chủ Việt Nam”.
Tuy nhiên, thực tế là ở Việt Nam, ngoài Đoan Trang còn có rất nhiều người đấu tranh cho dân chủ, nhân quyền khác như Nguyễn Lân Thắng, Nghiêm Hoa, Tôn Phi, Võ Hồng Ly... Việc đưa Phạm Đoan Trang lên làm đại diện cho phong trào đấu tranh dân chủ của Phạm Thị Hoài là thiếu căn cứ, và căn cứ duy nhất mà nhà văn nữ này dựa trên là cảm xúc cá nhân của chính cô.
Lỗi ngụy biện 2: Ngụy biện rẽ đôi
Ngụy biện rẽ đôi tức là đưa người nghe vào một tình thế chỉ được chọn có hoặc không, chỉ được chọn đúng hoặc sai. Trước đó, vì đã coi Đoan Trang đại diện cho phong trào đấu tranh dân chủ, nên đối với Phạm Thị Hoài, những người không đồng ý tổ chức giới thiệu sách của Đoan Trang chính là đang không ủng hộ Đoan Trang, và cũng là không ủng hộ dân chủ, nhân quyền.
“Tất cả đều bận. Bận là điều rất tốt cho các phong trào hòa bình: Chiến tranh gọi, nhưng không ai rảnh. Song tự do dân chủ cũng gọi, và không ai có thời gian.”
Vậy là, Phạm Thị Hoài đánh đồng sách/ tiếng nói của Đoan Trang với tiếng nói của tự do dân chủ. Đồng thời quy kết những người không ủng hộ Đoan Trang là “không ai có thời gian” để trả lời tiếng gọi của tự do dân chủ. Đây là một lối ngụy biện thường thấy ở những người viết văn tốt. Họ có xu hướng đánh đồng A với B, sau đó quy kết những ai phản đối A chính là đang phản đối B. Thực tế, suy diễn này của họ cực kỳ phi logic.
Lỗi ngụy biện 3: Ngụy biện thông tin không có thực kết hợp với ngụy biện nặc danh
Trong bài viết của Phạm Thị Hoài, chỉ có duy nhất 2 nhân vật thật-sự xuất hiện: Một là “tôi” – tức chính Phạm Thị Hoài, hai là Đoan Trang. Đây cũng là 2 nhân vật duy nhất mà bạn đọc có thể chứng thực được. Còn lại, các nhân vật khác được nhắc đến theo lối ám chỉ, chung chung, không rõ gốc gác, danh tính, và không thể nào chứng thực được.
Các thông tin mà Phạm Thị Hoài đưa ra như:
“Nhưng khi tôi nói về Trang, những người ở đây mà tôi tưởng có chút quan tâm đến thời cuộc ở nhà lắc đầu, họ không nghe nói. “Cô ấy viết sách hả? Tiểu thuyết hay truyện ngắn? Chị thông cảm, tôi bây giờ ngại đọc truyện lắm.” Tôi bảo, không, cô ấy làm thơ. 
Khi tôi nói về Trang, những người ở đây mà tôi tưởng nhất định phải biết lắc đầu, họ chỉ nghe loáng thoáng. Họ thường bốt lên mạng những điều tiến bộ văn minh ở nơi đang sống để ngao ngán cho tình cảnh xứ Đông Lào. Họ tự hào, thấy mình cũng dũng cảm. Đám mũ ni che tai, phù phiếm sống ảo nhiều lắm, họ hơn.”
thực chất đều là những thông tin thiếu bằng chứng, và không có danh tính rõ ràng. Những ngụy biện thông tin không có thực thế này thường được người viết đưa ra để bổ sung, chứng minh cho nhận định của bản thân mình. Tuy nhiên, quy tắc trong việc đưa ra dẫn chứng là cần dẫn chứng chính xác, rõ ràng, có thể kiểm chứng được. Về phần này, các dẫn chứng của Phạm Thị Hoài hoàn toàn không được chấp nhận.
Thật ra, lối ngụy biện này thường dễ được độc giả bỏ qua. Vì khi đã phiêu với giọng văn, độc giả sẽ không chú ý đến tính chính xác của thông tin, thậm chí còn dễ dàng đồng ý với những luận điệu cảm tính, suy đoán không có căn cứ của người viết.
Lỗi ngụy biện 4: Lối nói lập lờ và kết luận sớm
Ngụy biện lối nói lập lờ thường xuyên được những cá nhân tham gia hoạt động chính trị hoặc các tổ chức chính trị sử dụng, với mục đích đưa người đọc, người nghe vào “ma trận” ngôn từ hư hư thực thực. Họ thường sử dụng phép ẩn dụ hoặc so sánh, hoặc dùng những từ ngữ đa nghĩa, tối nghĩa để chuyển một khái niệm này sang một khái niệm khác.
Trong trường hợp của Phạm Thị Hoài, nữ văn sĩ này đã chuyển cụm “nhà bất đồng chính kiến”, “đấu tranh” sang cụm “làm thơ” để nói về các hoạt động của Đoan Trang. Nhưng ở đây, Phạm Thị Hoài không lý giải nội hàm khái niệm “thơ” và “đấu tranh”, cũng không đưa ra được một điểm tương đồng nào giữa “đấu tranh” và “làm thơ”.
Thậm chí, cô còn mắc phải ngụy biện kết luận sớm khi cho rằng hoạt động: “đấu tranh thì dĩ nhiên khổ, nhưng bất hạnh thì không. Vui, buồn, giận dữ, sợ hãi, đau khổ, thất vọng… đủ hết, nhưng trên tất cả là buồn cười và hạnh phúc. Buồn cười vì những trò vừa hèn hạ vừa trẻ ranh, về sự ngu muội tối tăm, về thói dối trá bưng bít và sự lố bịch của guồng máy đàn áp. Hạnh phúc vì được anh chị em trong phong trào dân chủ lo lắng bảo vệ, được biết bao người công khai hay âm thầm giúp đỡ, biết bao độc giả nhiệt thành ủng hộ. Hạnh phúc vì yêu ý nghĩa và vẻ đẹp của công việc mà mình theo đuổi” chính là hoạt động “làm thơ”.
Lối nói này tất nhiên sẽ được nhiều người yêu thích vì sự thơ mộng, lãng mạn, lý tưởng của nó. Tuy nhiên, được nhiều người yêu thích không có nghĩa là đúng logic, càng không có nghĩa rằng kết luận ấy được coi là chính xác, đáng tin cậy.
Lỗi ngụy biện 5: Ngụy biện quyền lực
Ngụy biện quyền lực xảy ra khi một ai đó khẳng định: Vì người A nổi tiếng trong một lĩnh vực, nên tất cả những gì họ làm trong lĩnh vực ấy đều đúng đắn. Ngụy biện này cũng kéo theo việc, ai không ủng hộ A tức là người đó đang làm sai.
Chúng ta có thể thấy ngụy biện này diễn ra xuyên suốt bài viết của Phạm Thị Hoài.
Đầu tiên, Phạm Thị Hoài kể chuyện muốn tổ chức giới thiệu sách “Chính trị bình dân” của Phạm Đoan Trang, nhưng hỏi ai thì người ta cũng không đồng ý. Với tâm lý tôn sùng Trang “là một may mắn hiếm có của phong trào dân chủ Việt Nam” và niềm tin Trang làm gì cũng đúng, sách “Chính trị bình dân” xứng đáng được quảng bá, Phạm Thị Hoài đã phê phán những người không ủng hộ làm giới thiệu sách.
“Khi tôi nói về Trang, những người biết rõ lắc đầu, họ tôn trọng quan điểm của các nhà bất đồng chính kiến nhưng bản thân không chủ trương đối kháng. Họ theo đuổi con đường khai sáng. Nâng dân trí. Nghiên cứu. Dịch. Văn chương nghệ thuật. Sứ mệnh tri thức. Hợp tác để chuyển hóa. Lấy trí tuệ làm đòn xoay. Nếu đó cũng là chính trị thì chính trị cao cấp đặc tuyển. Họ không đọc Chính trị bình dân.”
Như vậy, Phạm Thị Hoài cho rằng Đoan Trang đại diện cho phong trào dân chủ Việt Nam, và cách để Đoan Trang đấu tranh là viết “Chính trị bình dân”. Đoạn trích trên cho thấy, Phạm Thị Hoài xem nhẹ những cách thức phổ biến ý tưởng về dân chủ, nhân quyền, khai sáng khác như “nâng dân trí”, “nghiên cứu”, “dịch”, “sứ mệnh tri thức”, “lấy trí tuệ làm đòn xoay”... Giọng điệu của Phạm Thị Hoài trong đoạn này lộ rõ sự mỉa mai khi viết: “Nếu đó cũng là chính trị thì chính trị cao cấp đặc tuyển. Họ không đọc Chính trị bình dân.
Vậy là, theo cách nghĩ của Phạm Thị Hoài, cách duy nhất để người Việt đấu tranh dân chủ chính là ủng hộ Đoan Trang, giới thiệu và đọc sách của Đoan Trang. Những hoạt động khác như học hỏi, nâng cao hiểu biết, tăng cường hợp tác,... thảy tất cả đều không cần thiết. Và những ai không ủng hộ Đoan Trang thì đều là đang thờ ơ với dân chủ, nhân quyền. Bằng cách này, Phạm Thị Hoài đã phủ nhận công sức của những cá nhân, tổ chức đấu tranh vì dân chủ, nhân quyền khác ở Việt Nam nói riêng và trên thế giới nói chung.
Đây chính là lỗ hổng lớn nhất trong lập luận và tư duy của Phạm Thị Hoài, đồng thời cũng là sự kết hợp giữa ngụy biện quyền lực, ngụy biện rẽ đôi, và ngụy biện lấy trường hợp cá biệt để đại diện cho toàn thể.
Thực tế là, sách của Đoan Trang không hoàn toàn đúng đắn về mặt nội dung khi tồn đọng những lỗi sai về kiến thức (định nghĩa sai về “tính chính danh”), không có cơ sở lý thuyết và nền tảng khoa học chính trị, thậm chí, cuốn “Chính trị bình dân” của Đoan Trang còn vi phạm bản quyền khi lấy một bài viết của nhà báo An Xinh Trương để đưa vào sách mà không hề xin phép trước.
Sự thiếu sót về mặt nội dung ấy khiến cho có những người không tin tưởng vào Đoan Trang, và rõ ràng, họ có đủ căn cứ cho sự không tin tưởng, không ủng hộ ấy.
Ngụy biện 6: Ngụy biện bằng cách tác động vào cảm xúc người đọc
Qua phân tích 5 lỗi ngụy biện trước đó, có thể thấy bài viết của Phạm Thị Hoài hoàn toàn thiếu đi những dẫn chứng chính xác và xác tín, có căn cứ để thuyết phục người đọc. Phạm Thị Hoài cũng bỏ qua những lỗi sai về mặt kiến thức trong cuốn sách “Chính trị bình dân”. Toàn bộ bài viết được sản xuất để tác động vào cảm xúc người đọc: từ việc Phạm Thị Hoài ám chỉ về những người không ủng hộ Đoan Trang, cho đến việc thể hiện bản thân chán nản cộng đồng người Đức không có cùng chí hướng với mình, và cuối cùng là tôn vinh Đoan Trang bằng chính những trích dẫn mang tính truyền cảm hứng của cô như: “Bạn làm gì thì làm, học gì thì học, nhưng để có thể (may ra) thành công chút ít thì bạn nên cố gắng tìm thấy ở đó sự thú vị và ý nghĩa. Đấu tranh vì tự do, chống độc tài, bảo vệ dân chủ luôn là một sự nghiệp đẹp đẽ và đầy ý nghĩa. Nhưng nếu bạn không còn thấy điều đó nữa, bạn chỉ còn toàn những cảm xúc tiêu cực, thì tốt nhất là bạn nên dừng lại; sẽ chẳng ai trách gì bạn.”
Lối ngụy biện tác động vào cảm xúc này cũng là thủ thuật thường được các chính trị gia và các nhà hoạt động chính trị - xã hội sử dụng, nhằm mục đích thu hút cảm xúc và định hướng người đọc. Bằng việc phiếm chỉ nhiều con người không xác thực trước đó, Phạm Thị Hoài đã tạo ra một “đòn bẩy” để qua câu nói của chính Đoan Trang, nhà văn đã thành công trong việc xây dựng một nhân vật Đoan Trang hết lòng đấu tranh vì dân chủ, nhân quyền tại Việt Nam.
Với 6 lỗi ngụy biện kể trên (và sẽ còn nhiều hơn nếu tiếp tục đọc kĩ), bài viết “Cô ấy làm thơ” của Phạm Thị Hoài trở nên đầy sáo rỗng. Đây đơn thuần là một bài viết bênh vực cá nhân Đoan Trang, thiếu bằng chứng, tấn công những người không ủng hộ Đoan Trang, ngụy tạo lý do và dày đặc những định kiến. Với tư cách là một người sáng tác nghiệp dư, Phạm Thị Hoài đã rất thành công khi tạo nên một hình ảnh Đoan Trang nhiệt huyết; nhưng với tư cách một người viết chuyên nghiệp, những ngụy biện Phạm Thị Hoài mắc phải đã khiến cô thất bại hoàn toàn. Vậy, giờ thì chúng ta cần biết Phạm Thị Hoài sẽ chọn vai nào trong hai vai trên.


1 nhận xét:

  1. Với 6 lỗi ngụy biện kể trên (và sẽ còn nhiều hơn nếu tiếp tục đọc kĩ), bài viết “Cô ấy làm thơ” của Phạm Thị Hoài trở nên đầy sáo rỗng. Đây đơn thuần là một bài viết bênh vực cá nhân Đoan Trang, thiếu bằng chứng, tấn công những người không ủng hộ Đoan Trang, ngụy tạo lý do và dày đặc những định kiến. Với tư cách là một người sáng tác nghiệp dư, Phạm Thị Hoài đã rất thành công khi tạo nên một hình ảnh Đoan Trang nhiệt huyết; nhưng với tư cách một người viết chuyên nghiệp, những ngụy biện Phạm Thị Hoài mắc phải đã khiến cô thất bại hoàn toàn. Vậy, giờ thì chúng ta cần biết Phạm Thị Hoài sẽ chọn vai nào trong hai vai trên.

    Trả lờiXóa

Loa Phường

Khẩu hiệu

LIÊN HỆ ĐẶT QUẢNG CÁO

LIÊN HỆ ĐẶT QUẢNG CÁO
Gửi tin nhắn qua Mail: loaphuongblog2015@gmail.com; chúng tôi sẽ liên hệ và thỏa thuận

Translate (Dịch sang ngôn ngữ khác)

Bài đăng phổ biến

Thống kê

Fanpage

Lưu trữ Blog