Thứ Năm, 16 tháng 8, 2018

Bàn về các phản đối nhiệt điện than gây ô nhiễm


Loa Phường
Trong những năm gần đây, nhiều nhà máy gây ô nhiễm môi trường – như nhà máy thép của Formosa ở Hà Tĩnh, nhà máy thép của Hòa Phát ở Hải Dương, nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 1 ở Bình Thuận… – đã gây ảnh hưởng đến sức khỏe và sinh kế của người dân địa phương. Lợi dụng sự lo ngại của người dân trước tác hại của các nhà máy này và phản ứng của cơ quan hữu quan, nhiều tổ chức chống đối trong và ngoài nước đã phát động các phong trào biểu tình, bạo động để chống chính quyền, dưới vỏ bọc “phong trào bảo vệ môi trường của các tổ chức dân sự”. Gần đây, một số tổ chức, cá nhân chống đối đã trở lại khai thác vấn đề ô nhiễm để tuyên truyền chống chế độ. Cụ thể, trang Bauxite Việt Nam khai thác chiến lược phát triển nhiệt điện than của Việt Nam, còn cựu phóng viên Đỗ Cao Cường khai thác các “làng ung thư” ở huyện Kinh Môn, tỉnh Hải Dương, được cho là hậu quả từ các nhà máy của công ty xây dựng Đông Nam Á, công ty chế biến xuất nhập khẩu Đà Nẵng và công ty thép Hòa Phát.
Kết quả hình ảnh cho biểu tình formosa hà tĩnh
Trong vấn đề nhiệt điện, ngày 04/08, Nguyễn Đức Thắng viết trên trang Bauxite Việt Nam rằng nước ta đang có một “nền điện lực độc tài”, trái ngược với “nền điện lực dân chủ” của thế giới. Theo Thắng, thì “nền điện lực độc tài” đặt trọng tâm vào các nhà máy nhiệt điện than gây ô nhiễm, được xây dựng và quản lý một cách thiếu minh bạch, trong một lưới điện quốc gia có tính độc quyền. Trong khi đó, “nền điện lực dân chủ” đặt trọng tâm vào các cơ sở cung cấp năng lượng tái tạo sạch như điện gió và điện mặt trời, được xây dựng và quản lý một cách minh bạch, tạo thành các “mạng điện mini” cạnh tranh lẫn nhau về giá bán trên thị trường tự do, và không hòa vào lưới điện quốc gia để tránh thất thoát trên đường truyền tải.
Để thuyết phục độc giả, Thắng trích dẫn một cách lộn xộn các số liệu từ một bản báo cáo của tổ chức Bloomberg New Energy Finance. Theo báo cáo này, thì có 3 lý do khiến các dạng năng lượng tái tạo, như điện mặt trời, điện gió và điện thủy triều, ngày càng được ưa chuộng. Thứ nhất, công nghệ hiện đại khiến chúng ngày càng rẻ: giá pin mặt trời đã giảm 99,5% trong khoảng thời gian từ năm 1976 đến năm 2017; giá tuabin điện gió đã giảm 32% trong khoảng thời gian từ năm 2010 đến năm 2017; giá ắc-qui đã giảm 79% trong khoảng thời gian từ năm 2010 đến năm 2017… Thứ hai, chúng ít gây tổn hại cho môi trường hơn nhiều so với các loại năng lượng phi tái tạo truyền thống. Thứ ba, công nghệ thông tin đã cho phép các gia đình, tổ chức hoặc doanh nghiệp tư nhân tự xây dựng và quản lý máy phát điện gió, điện mặt trời, để thiết lập các “mạng điện mini” tại gia, để tự cung tự cấp hoặc cạnh tranh lẫn nhau trên thị trường tự do, thay vì lệ thuộc vào một lưới điện quốc gia mang tính độc quyền và gây lãng phí trên đường truyền tải. Vì vậy, tỷ trọng năng lượng tái tạo đang tăng, và sẽ tiếp tục tăng mạnh trong thời gian tới. Bản báo cáo dự đoán rằng trong tổng sản lượng điện của thế giới vào năm 2050, sẽ có 11% là điện than, 16% là thủy điện, và 48% là điện mặt trời hoặc điện gió. Báo cáo cũng dự đoán rằng Mỹ và Úc đã chấm dứt dùng điện than vào thời điểm đó, dù Mỹ là nước xuất khẩu than lớn nhất thế giới hiện nay. Cuối bài, Nguyễn Đức Thắng bình luận rằng vì Quyết định số 428/2016/QĐ-TTg khẳng định rằng vào năm 2030, Việt Nam sẽ dùng 60% điện than, 5,5% điện gió và điện mặt trời, Việt Nam “là nước duy nhất” có ngành điện “đi ngược với thế giới”.
Ngày 10/08, Nguyễn Đức Thắng tiếp tục viết trên trang Bauxite Việt Nam rằng nước ta cần từ bỏ “nền điện lực độc tài, EVN cho gì được nấy”, để thay bằng "một nền điện lực rất xanh, rất sạch, một nền điện lực vì dân, do dân, từ dân mà ra; một nền điện lực dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra và dân thụ hưởng", như bài trước của Thắng đã vạch ra. Thắng cũng viết rằng trong “nền điện lực độc tài”, Bộ Công thương và EVN đang chèn ép điện gió, điện mặt trời của Việt Nam bằng 4 công cụ, là (1) quy hoạch chung của ngành điện quốc gia, (2) quyền cấp phép đầu tư cho các dự án, (3) việc không hoặc ít đánh thuế bảo vệ môi trường, thuế phát thải CO2 cho nhiệt điện than, và (4) việc áp giá cố định cho điện mặt trời và điện gió.
Khi đăng hai bài viết của Nguyễn Đức Thắng, trang Bauxite Việt Nam đã mở thêm một chuyên mục mới, là “Điện Việt Nam”. Đồng thời, trang này cũng chèn thêm một lời bình dài vào đầu bài viết của Thắng, rằng các nhà máy nhiệt điện gây ô nhiễm môi trường ở Việt Nam đều do nhà thầu Trung Quốc tham gia xây dựng, trong chính sách xuất khẩu công nghệ lỗi thời, gây ô nhiễm của Trung Quốc sang Việt Nam; và rằng không thể có một “nền điện lực dân chủ” trong một “thể chế độc tài” với các lãnh đạo thân Trung Quốc. Những động thái này cho thấy khi tuyên truyền về các nhà máy nhiệt điện than gây ô nhiễm, trang Bauxite Việt Nam sẽ cùng lúc đánh vào vấn đề môi trường, vấn đề Trung Quốc và vấn đề thể chế chính trị, như họ từng làm trong vụ “Bauxite Tây Nguyên” và vụ “Formosa” trước đây.
Sau khi xem xét vấn đề, chúng tôi xin được đưa ra 2 ý kiến.
Thứ nhất, dù công nhận giá trị của nhiều số liệu mà ông Nguyễn Đức Thắng đưa ra, chúng tôi vẫn phải hoài nghi về những kết luận của ông trong bài. Theo chúng tôi được biết, thì từ nhiều năm nay, giá trị của năng lượng tái tạo đã là một chủ đề gây tranh cãi trong giới nghiên cứu thế giới. Những người nghiên cứu về chủ đề này có thể đưa ra những kết luận rất khác nhau, dựa trên mức độ ám ảnh của họ với công nghệ mới, và những nhóm lợi ích kinh tế, chính trị hậu thuẫn họ. Vì vậy, thay vì chỉ trích dẫn một nghiên cứu của những người ủng hộ năng lượng thay thế để tuyên truyền một chiều, ông Nguyễn Đức Thắng nên tham khảo nhiều tài liệu hơn, đồng thời tóm tắt lịch sử của năng lượng tái tạo và những tranh cãi liên quan, để giúp bản thân và độc giả có cái nhìn toàn cảnh về vấn đề.
Thứ hai, nếu năng lượng tái tạo thật sự rẻ, sạch, dễ sử dụng, dễ lắp đặt tại nhà như ông Thắng mô tả, ông nên tự lắp đặt các tấm pin năng lượng mặt trời ở nhà, để tự cung cấp điện cho gia đình mình. Nếu trạm điện tại gia của ông hoạt động hiệu quả, thì không cần ông tuyên truyền, người dân cả nước cũng sẽ tự bắt chước. Còn nếu mô hình mà ông đề nghị chỉ chạy được trên lý thuyết, chứ không chạy được ngoài đời thực, thì ông sẽ tự từ bỏ ảo tưởng, để đỡ mất thời gian của bản thân và tiền đầu tư của quốc gia. Suy cho cùng, muốn tự do thì phải tự lập.
Tham khảo link
"Có hai nền điện lực dân chủ và độc tài" - Nguyễn Đức Thắng (Bauxite Việt Nam), 04/08/2018
 "Về nền điện lực dân chủ ở trên thế giới và độc tài ở Việt Nam" - Nguyễn Đức Thắng (Bauxite Việt Nam), 10/08/2018



Previous Post
Next Post

post written by:

4 nhận xét:

  1. Năng lượng tái tạo là loại hình năng lượng rất đắt đỏ và chỉ có những nước giàu mới đủ điều kiện đầu tư. VN đang là nước đang trong quá trình phát triển, chưa thể có đủ điều kiệt để chuyển sang dùng năng lượng tái tạo.

    Trả lờiXóa
  2. Thiếu điện nên phải làm nhiệt điện chứ ai chả biết là năng lượng tái tạo tốt hơn. CHưa có điều kiện thì phải chấp nhận thôi. Không có điện thiếu điện thì chửi mà làm nhiệt điện để bù đắp tình trạng thiếu điện rồi cũng chửi luôn. THật trơ trẽn

    Trả lờiXóa
  3. Vẫn còn nhiều nước dùng nhiệt điện mà, có phải nước nào cũng có điều kiện xây dựng năng lượng tái tạo đâu

    Trả lờiXóa
  4. Nguyễn Đức Thắng là tên lưu manh chính trị, chuyên xuyên tạc, lừa dối công luận để thực hiện hành vi phá hoại sự ổn định của đất nước

    Trả lờiXóa