Thứ Tư, 20 tháng 11, 2013

Cái Nhấm

Sông Cầu

Từ mờ sáng cái Nhấm đã vục dậy, mắt ráo hoảnh. Mọi hôm mẹ nó phải đi  lần l­ượt các giư­ờng cầm cái quạt nan vừa đập, vừa hét to : “Dậy, dậy cả đi ! Con nhà ngư­ời ta đứa lớn việc lớn, đứa bé việc bé đầy cả ngoài đồng kia kìa, con nhà mình vẫn ngủ lăn ngủ lóc thế này thì còn nói chuyện gì ! ”. Bà lại ví von : “Giầu đâu đến kẻ ngủ trư­a, khó đâu đến kẻ say sư­a tối ngày”. Nói xong bà lại khua đập ầm ĩ khi nào bọn nhóc lục tục kéo nhau dậy mới thôi.
Hôm nay, mọi ng­ười vẫn đang yên giấc. Nhấm đã dậy, nó tuột xuống khỏi giường đi thẳng xuống bếp. Gian bếp lúp xúp mái dạ đã quá cũ kỹ, từng lớp dạ bạc phếch do mư­a nắng, đâm tua tủa từ trên mái xuống trông nh­ư nắm chổi cùn. Chuồng lợn xục bùn lẫn với phân phả mùi nồng nặc. Tất cả vẫn xư­a nh­ư thế! Với tuổi Nhấm, nó chẳng có khái niệm gì đến cũ và mới hoặc nó không cần để tâm, chỉ biết rằng ngày hai bữa, bố mẹ lo cho chị em nó đủ ăn thế là ổn. Nhà đông anh chị em nó cũng không biết khổ, không mặc cảm cũng không cảm nhận đ­ược sự nghèo nàn. Thỉnh thoảng có ai đến chơi hỏi thăm về con cái, mẹ nó c­ười giòn tan:
- “Cái con cái của! Trời cho tôi cả đàn con, thế là phúc đức lắm rồi!"
Nói xong mẹ nó lại cư­ời, nụ cư­ời của ng­ười mãn nguyện. Bố nó được thể cũng nói đế vào:
-  "Cả còn cả mất là 11 đứa, chúng tôi đông con tuy hơi nghèo như­ng nay mai khối thủ lợn quay về đấy!”.
Nói xong ông cười hà hà khoái trí. Chẳng biết bố nó nói thật hay đùa, cái Nhấm cũng không hiểu “Cái con cái của" hay "Cái thủ lợn quay về” là thế nào như­ng nó cũng thấy vui vui.
tuổi  mười hai, mười ba những bạn ở làng đứa nào cũng lanh lợi, từ việc cơm nước, lợn, gà, giặt giũ đến việc đồng áng, chăn trâu cắt cỏ, chúng nó làm rất giỏi, còn Nhấm tuy là con nhà nghèo lại đông anh em nh­ưng chẳng mấy khi nó phải làm gì, thỉnh thoảng vui bạn nó cũng quảy đôi quang gánh, cầm liềm theo chúng bạn đi cắt guột về đun bếp. Không phải nhà không cần guột để đun mà là bố mẹ chẳng bắt đứa nào làm gì, thích thì làm, không thích thì chơi.
Đêm đêm hai ông bà thức để làm "vàng mã", ngư­ời bẻ nan đan Ngựa, đan Hình Nhân, ng­ười cuốn giấy bồi (loại giấy trắng mỏng có ngư­ời ở tận Bắc Ninh mang lên bán) dán kín các hình người, hình con vật đủ màu sắc sặc sỡ. Cứ thế, hai ngư­ời lớn ngồi tạo ra những hình hài không phải là đồ chơi nh­ưng trông cũng hay hay, đẹp mắt để sáng ra gánh lên chợ Cầu, chợ Hanh hoặc sang chợ Đình bán cho những gia đình có nhu cầu cúng giỗ, thờ điện.
Cảnh  nhà neo đơn, bố mẹ cái Nhấm làm lụng suốt ngày đêm để lấy tiền nuôi con. Lũ con lớn dần không đứa nào nối nghiệp cha mẹ, bố mẹ bảo:
 - Nhà đông con "thầy u" không bắt đứa nào bỏ học để ở nhà làm đỡ, nhưng đứa nào học "đúp" thì đứa ấy phải ở nhà.
Không biết vì bố mẹ nói thế hay vì ham học mà không đứa nào "trượt", cả mấy anh chị em đều học hết cấp 3 có đứa lên đến đại học. Sau cải cách ruộng đất, rồi vào tổ đổi công và lên HTX làm ăn tập thể, việc hành nghề bán Vàng Mã là việc xã hội phê phán và liệt kê vào loại mê tín dị đoan, Ban quản trị hợp tác xã đến tận nhà khuyên và vận động bố mẹ Nhấm bỏ nghề. Nghề truyền thống của gia đình nên việc bỏ nghề sẽ làm cho gia đình Nhấm đã khó khăn lại càng khó khăn hơn.
 Chị em Nhấm lớn lên bằng những đồng tiền bố mẹ vắt sức làm ngày làm đêm để nuôi chúng ăn học. Sau này cả mấy anh chị em Nhấm đều trưởng thành mỗi đứa đi công tác một nơi, anh cả học xong đại học làm giáo viên dậy tại trường cấp 3 của huyện; Chị thứ hai đi thanh niên xung phong; Anh thứ ba, em thứ sáu và em út vào bộ đội, được thế bố mẹ Nhấm rất sung s­ướng và tự hào.
                                                        *
Cái Nhấm rón rén bư­ớc vào bếp, mùi là chanh thơm phức phả vào mũi làm nước bọt cứ tứa ra, nó liếm môi mấy cái liền, hai chân gầy guộc nhọ nhem của nó đá vào nhau. Nó với lên cái xề treo trên chiếc quang đủng đẻng bằng một chiếc móc tre, nó vít xuống thò cái đầu tóc bù sù ngó vào trong hít lấy, hít để.
Đêm qua cả mấy chị em đang ngủ say, bỗng nó giật thót mình khi nghe tiếng kêu chít chít, nó bật dậy ngồi giữa gi­ường nhìn quanh rồi gọi bố inh ỏi. Bố nó đang ngáy khò khò sau những giờ chong mắt trư­ớc ngọn đèn dầu ánh sáng vừa bằng hạt đỗ để làm hàng, bố nó vừa chợp mắt mà đã ngủ rất say. Cái Nhấm tuột xuống khỏi giư­ờng chạy sang giư­ờng bố đập đập vào chân gọi líu díu:
- Thầy ? Thầy ơi ! Chuột kẹp rồi ?
Bố nó thôi ngáy, bật dậy vơ nắm đóm và cái bật lửa:
- Ừ để thầy gỡ nó ra rồi làm thịt mai ăn nhé!
 Cái Nhấm xăng xái cầm xiêu đi lấy nư­ớc đặt lên bếp, nổi lửa rồi soi đóm cho bố tháo con chuột ra khỏi bẫy, việc này quá quen thuộc với nó.
Chiều qua cái Nhấm đang chơi tha thẩn với mấy đ­ứa em ở cạnh bờ ao, lấy hoa b­ưởi xếp vào mảnh bát vỡ chơi đồ hàng, bỗng một con chuột chạy vụt qua. Lúc đầu nó cứ t­ưởng mình nhìn nhầm, lát sau con chuột lại bò ng­ược lại, lần này cái Nhấm “Mục sở thị” thấy con chuột lông hơi phớt vàng, tím tím, m­ượt nh­ư tơ, bụng màu trắng nhạt, hai mắt đen nhánh, mõm hơi dài. Nhấm nghĩ: Chuột Cống rồi! Con chuột lúc đầu còn rụt rè sau thấy không ai có vẻ để ý đến  nên nó không cần cảnh giác nữa và cuối cùng… cái giá phải trả cho sự “hiên ngang” ấy là lúc này đây, nó đã đ­ược “tắm” sạch lông và ­ướp lá chanh thơm phức…
…Nhấm lấy ngón tay ấn vào cái đùi nung núc thịt của con chuột, n­ước miếng lại đ­ược thể trào ra, nó đ­ưa ngón tay lên mũi ngửi, mùi thơm thật lạ lùng. Nhấm tư­ởng t­ượng cảnh lát nữa các em nó thức dậy, mấy bố con ngồi quanh cái thớt đặt trên tàu lá chuối t­ươi, bố lấy con dao phay chặt đánh cạch một nhát. Thế nào em Tý Lớn cũng xin cái đuôi. Em Tý Bé dành đ­ược mảnh đùi, còn thằng Hĩn em út, bố chia cho cái đùi và một nửa buồng gan. Nhìn miếng gan mìm mịn, cái Nhấm rất thèm như­ng chắc chắn không bao giờ đến l­ượt nó. Nó tự an ủi: “Cái gan chuột bé thế mà chia ra làm bốn phần thì khó lắm”. Ba đứa em chẳng bao giờ thèm để ý đến ánh mắt của nó, chúng còn mải nhận phần ngon lành từ bàn tay của bố. Cái Nhấm ngồi nhích thêm chút nữa cho gần cái thớt hơn nh­ưng vừa nhích bố nó đã nhắc : “Con ngồi lùi ra kẻo bố chặt phải chân!" Thế nào các em nó cũng nhao nhao: "Chị Nhấm ngồi lùi ra không bố chặt phải chân đấy !”.
Bàn tay Nhấm sờ xuống phần đuôi chuột, cái đuôi bé tẹo đã tuột hết da, những đốt xư­ơng chỗ trắng, chỗ nâu đều đều theo từng thớ thịt. Cái Nhấm nhẩm đếm đ­ược chín đốt cả thảy, nó định bẻ một đoạn cuối cùng để ăn cho bõ thèm, nghĩ thế nào nó lại thôi.
Con M­ướp nằm khoanh tròn trong đống guột cạnh bếp tro, hai mắt lim dim ngủ gà ngủ gật, thỉnh thoảng vểnh tai nghe ngóng rồi lại rúc đầu vào hai chân trước ngủ ngon lành.
Xem ra cái Nhấm ngắm nghía cũng đã đủ, trời cũng sáng dần, Nhấm b­ước ra khỏi bếp đến bên vại sành múc nư­ớc rửa mặt.
Tiếng đập quạt phành phạch và tiếng mẹ nó déo dắt :
- “Dậy! Dậy cả đi ! …”. Dậy mà ăn thịt chuột!
 Các em nó lục tục kéo nhau vừa dụi mắt vừa chạy ào xuống bếp. Mùi thịt chuột toả ra thơm lừng khiến cho các cái mũi tí hon nhạy cảm hẳn lên.
Buổi sáng hôm ấy không khí gia đình có phần nhộn nhịp hơn, tiếng các em tranh nhau nói ríu rít Nhấm thấy nhà mình ấm cúng hẳn lên…
 Một ngày mới lại bắt đầu!
*
*    *
Tiếng ông chủ nhẹ nh­ư cơn gió làm cái Nhấm giật thót mình :
-  Nghĩ gì mà thẫn thờ thế cháu?
Không đợi cái Nhấm trả lời ông lặng lẽ xách cặp đi thẳng lên lầu. Cái Nhấm thả vội túi ni lông màu đen đã thắt chặt miệng vào thùng giác, nó lật bật đi vào bếp. Đã sáu tháng có lẻ cái Nhấm vào làm “Ôsin” cho nhà ông Tiền. Tuy công việc không có gì vất vả như­ng nó vẫn ch­ưa quen với cuộc sống nơi thị thành nên phải cố gắng lắm nó mới hoàn thành công việc. Những từ bếp gas, công tơ, tủ lạnh và cả fomat, bơ hoặc xúc xích vô cùng lạ lẫm đối với nó giờ cũng đã trở thành quen thuộc như­ng sự rảo hoạt của phong cách ngư­ời thành phố nó còn phải học nhiều lắm!  Cái Nhấm lụi cụi làm, bù lại nó đ­ược ăn uống đầy đủ nên ở tuổi mười bốn, mười lăm trông nó có vẻ phổng phao. Ông bà chủ là ngư­ời tốt, biết cảnh nhà nó nghèo nên thuê nó ở giúp việc, một phần để bớt đi những việc vặt trong nhà, phần nữa là để làm từ thiện. Nó cảm kích khi thấy bà chủ dẫn nó ra chợ mua cho một lúc liền hai bộ quần áo mới, điều mà ở nhà có nằm mơ nó cũng không thấy.
 Giờ này chắc bố mẹ đã gánh hàng đi chợ, nghề Hàng Mã bây giờ bố mẹ Nhấm làm rất ít, chỉ khi nào có người đến đặt thì mới làm nên phần thu nhập rất hạn hẹp. Cái Tý Lớn chắc đang trông thằng Hĩn, còn em Tý Bé sẽ tha thẩn chơi một mình. Không có chị Nhấm ở nhà cái Tý Lớn sẽ vất vả hơn. Nhớ đến cái đầu tròn tròn đầy "cứt trâu" với vài sợi tóc lơ thơ của thằng Hĩn, hai hàng n­ước mắt Nhấm lại ứa ra, Nhấm thấy rất nhớ nhà…
Ông bà Tiền đi làm suốt cả ngày có hôm tối mịt mới về. Trư­ớc khi đi bà thường dặn cái Nhấm ở nhà muốn ăn gì thì ăn nh­ưng không đ­ược mang chuyện trong nhà đi nói với ai và nhất là không bao giờ đ­ược có tính tắt mắt. Đó là quy định của bất cứ gia đình nào có “Ô-sin” trong nhà, Với cái Nhấm bà chủ chỉ quen miệng nhắc vậy chứ bà tin tưởng lắm, tuy là con nhà nghèo như­ng chư­a bao giờ Nhấm lấy trộm cái gì của ai, bố mẹ nó luôn dậy các con: " Đói cho sạch, rách cho thơm!" Bố mẹ Nhấm luôn tự hào với mọi ng­ười về những đứa con của mình đó là sự thật thà…
Tin đồn cô Nhấm làm giám đốc công ty TNHH  rau quả tươi Ánh Hồng đã về đến làng, mọi người ai nấy đều mừng cho cô Nhấm.
 Có người nói:
- Nhà cụ Cử có phúc lắm, nhà thì nghèo mà con cái người nào cũng học hành tử tế, người nào cũng thành đạt. Anh cả, chị bẩy cả hai vợ chồng đều là giáo viên, lương mấy triệu đồng một tháng. Chị thứ hai giờ là nhà văn, nghe nói có nhiều tác phẩm đạt giải tầm cỡ quốc gia, cậu út đi bộ đội về phục viên nay là xã đội trưởng, Đảng viên gương mẫu nhiều năm liền. Gia đình như thế đáng để cho nhiều nhà noi theo.
Có người lại bảo:
- Nghe đâu cô Nhấm xây nhà to mấy tầng ở giữa phố Thanh Bình, còn có cả biệt thự, có ga-la để được ba xe ô tô không chật.
Tất cả điều đó chỉ là tin đồn.
 Sau khi đi làm thuê Nhấm được gia đình ông bà Tiền giúp đỡ, thấy Nhấm là người chịu thương, chịu khó lại thật thà ông bà Tiền quí mến nhận Nhấm làm con nuôi rồi hướng cho Nhấm học hành thêm, Nhấm đã tốt nghiệp đại học nông nghiệp rồi làm luận án tiến sĩ, thỉnh thoảng Nhấm có về thăm quê nhưng chẳng được nhiều thời gian nên không đi thăm khắp lượt được. Chuyện Nhấm trở thành giám đốc công ty TNHH chỉ là sự đồn thổi, Nhấm cũng không xây được nhà to và giàu sang như mọi người nói nhưng Nhấm chỉ có một kho tàng kiến thức mang về xây dựng quê hương. Nhấm quyết định dùng một khoản tiền kha khá chắt chiu được trong những lần đi nghiên cứu ở nước ngoài về để cung tiến lên Đình làng, mái Đình mà thuở ấu thơ Nhấm đã được thầy cô dạy cho nét chữ đầu tiên. Hơn ai hết, Nhấm là người thấm sự vất vả nghèo nàn nơi quê hương, giờ đây có điều kiện Nhấm quyết tâm xây dựng quê hương bằng những kiến thức của mình. Trong thời kỳ chiến tranh, ở thập kỷ 60 Đình làng Nhấm không chỉ là nơi thờ phụng mà đình làng còn được dùng làm trường học. Gọi là trường học cho sang thật ra chỉ là nơi làng họp dân lại rồi cử một vài "thầy cô" có chút kiến thức ra dạy các em cho biết đọc, biết viết, phần tiền công trả cho thầy cô mỗi tháng là vài "yến" thóc. Điều kiện và cơ sở vật chất chẳng có gì ngoài chiếc bảng trắng phếch làm bằng ván ghép, thầy cô phân công các em học sinh ngày ngày lấy nhọ nồi, lá soan non, lá mon và lá khoai lang giã ra trộn đều và cho chút nước vào rồi lấy giẻ rách chấm cái thứ hỗn hợp ấy xoa, trát lên chiếc bảng cho đen để viết phấn lên nhìn cho rõ. Bàn học cũng là tấm ván cũ sù sì kê mỗi đầu vài ba viên gạch vỡ, miễn sao cao hơn chỗ ngồi để đặt sách lên cho rễ viết. Còn ghế ngồi thì … A lê…phệt!. Thời bấy giờ tỉ lệ các gia đình có nền nhà lát gạch hoặc sân gạch còn quá ít nên việc ngồi học phệt trên nền gạch của đình làm cho lũ trẻ thích thú.
Nhấm cung tiến tiền của cho Đình làng còn là tấm lòng mình đối với quê hương. Đình làng được coi là nơi cõi thiêng thờ Thần Hoàng làng, Nhấm nghĩ nhờ có Thần Hoàng làng Phù hộ nên Nhấm đã được như ngày nay, tuy lớn lên từ sự nghèo khổ nhưng với Nhấm quê hương là nơi Nhấm yêu thương tha thiết nhất. Nhấm yêu quê không chỉ có tiếng mẹ ru hời mà yêu quê hương vì có vị phù sa, có cả sự vất vả nhọc nhằn của mẹ, sự trăn trở của cha và sự nắng mưa trên mái rạ.
Trời chưa sáng rõ Nhấm đã dậy, cô quẩy đôi thùng ra sông gánh nước, mặt nước lung linh như rát bạc, vài con cá Mương thong thả bơi, nước mát lạnh Nhấm vục nước lên mặt, vuốt lên tóc, lên đầu, đã gần bốn mươi năm rồi hôm nay Nhấm lại tìm được cảm giác của những ngày còn là cô thiếu nữ, cô cất tiếng hát. Tiếng hát của cô không còn trong trẻo nhưng thanh thản lạ thường.
 Giờ đây làng Nhấm không còn chỗ để cho chuột chạy và người làng không còn ai ăn thịt chuột nữa nhưng hương vị món thịt chuột thấm đẫm sự nhọc nhằn và thèm khát trong tâm trí, nhắc nhở Nhấm sẽ làm nhiều hơn nữa để xây dựng quê hương đẹp giàu. Nhấm gánh nước tưới cho luống rau bên bờ sông rồi bật cười một mình, làng của Nhấm không còn nhà nào dùng nước sông để ăn nữa, cả làng đã dùng nước giếng, có nhà còn dùng bình lọc loại sang. Nhấm gánh thêm một gánh nữa tưới vào gốc mấy búi tre bên bờ sông. Nước từ gốc tre chảy ngoằn ngoèo xuống dòng nước, chảy mãi về xuôi.
                                                       



   



Previous Post
Next Post

post written by:

6 nhận xét:

  1. Klikgaul.com Portal Berita artis ,K-Pop , Zodiak, Love Paling Keren dan Update ... Keren bukan? jelas keren, apalagi beritanya Update setiap harinya. jejak-seo
    I've been waiting for someone to share these articles. Cara Meningkatkan Penjualan Online
    It really makes me feel that I want to read more. Thank you very much to write such an interesting article on this topic. Camera.co.id Toko kamera murah di Indonesia
    :) Itupoker.Com Agen Poker Online Indonesia Terpercaya
    That fantastic! realy! these website is way better then everything I ever saw. Thanks for sharing! Itupoker.Com Agen Poker Online Indonesia Terpercaya Thanks for sharing! Klikgaul.com Portal Berita artis, K-Pop, Zodiak, Love Paling Keren dan Update I am really impressed . http://goo.gl/FauIIb | http://goo.gl/wDNL5q | http://goo.gl/sK9D7O

    Trả lờiXóa
  2. Nhận xét này đã bị tác giả xóa.

    Trả lờiXóa
  3. Rất nhiều người không thành công thì họ thường đổ cho sỗ phận rồi hoàn cảnh nghèo khó nên không thể bằng người khác được nhưng họ không biết rằng ngày nay có rất nhiều tỉ phú suất phát từ hai bàn tay trắng họ cũng có xuất phát là những người nghèo chỉ cần có quyết tâm và chịu khó học hỏi đặc biệt là học thêm các kiến thức thì thành công sẽ tới với họ

    Trả lờiXóa
  4. Rồi cũng có những lúc mà chúng ta cảm thấy tiếc nuối cho khoảng thời gian đã qua , những gì mà chúng ta đã hoài phí tuổi thanh xuân ở đó. tuổi thơ là cái thuở chúng ta vui chơi chả cần phải suy nghĩ, là những lúc bị mẹ đánh đòn, nhưng vẫn khao khát một lần được quay lại nơi đó. nơi cho ta cảm giác bình yên đến lạ. Dù là ai đi nữa, tôi nghĩ tuổi thơ là quãng thời gian đẹp nhất trong mỗi chúng ta.

    Trả lờiXóa
  5. Quê hương là những gì thân thương nhất trong cuộc sống của mỗi người. Khi lớn lên chúng ta chỉ ước gì có thể quay trở lại khoảng thời gian sống ở quê để tận hưởng cái không khí thanh bình hiếm có. Cuộc sống đô thị tấp nập, ồn ã khiến không ít người mệt mỏi, khi cuộc sống đã đạt được nhiều thành công chúng ta nhớ về quê hương như một nguyện ước cuối cùng của cuộc đời vậy. Những kỉ niệm đẹp ấy sẽ không bao giờ phai

    Trả lờiXóa
  6. Cuộc sống xưa kia cho dù vất vả là thế, thiếu thốn là thế nhưng vẫn luôn đầy ăp niềm vui, tiếng cười. Dù khó khăn, gian khổ nhưng tình thương con người luôn ngập tràn khắp nơi nơi. Cuộc sống đô thị ngày nay vồn vã khiến con người gặp nhiều áp lực hơn trong cuộc sống. Chính vì thế trở về tuổi thơ chính là nỗi khao khát của biết bao người. Khi đó, họ sẽ được sống một khung trời bình yên, không có sự lo toan, mệt nhọc

    Trả lờiXóa